Pagina afbeelding

Het Vierluik: Trauma

Ooit begon 2thepoint @life met een inleidende nascholing omtrent Trauma: ‘Traumatische herinnering en het lijf’. In die naam zaten al twee kleine weggevertjes: 1. het lijf stond centraal (en dat staat het nog steeds), 2. het gaat niet om de ervaring zelf maar hoe de herinnering zich opslaat (in het lijf, in het brein) waardoor behandeling ervan zo anders is dan relationele of gehechtheidsproblematiek.

Uiteindelijk bleek deze nascholing een enthousiast begin van vele vragen en antwoorden. Gedurende de afgelopen twee jaar zijn er drie nascholingen bijgekomen om dat wat open bleef verder te behandelen. Want wat zonder twijfel bleek: haptotherapeuten kunnen vanuit hun specifieke expertise in traumabehandeling iets bijzonders betekenen. Mits de juiste handvatten en vaardigheden worden aangeleerd.

Er borrelden allerlei vragen, waarvan ik hier een paar zal benoemen, gewoon om een kijkje in de keuken te geven:

In de vragen zul je ons verlangen teruglezen om goed na te denken over de inhoud en haar volgorde, over de voorbeelden en de juiste foto’s om dit duidelijk te maken. Kortom, 2thepoint @life heeft zich ingezet om deze specifieke kennis en vaardigheden met diepgang over te brengen. Komende berichten zullen gewijd zijn aan de aparte delen van dit vierluik. Jus over de aardappelen, of beter, granaatappelpitjes door de couscous.

Geïnteresseerd? Mail naar: info@2thepoint.life of kijk op de site www.2thepoint.life.

Mijmerend over de nascholingen die we vanuit 2thepoint @life aanbieden, is er altijd de vraag: wat is van wezenlijk belang met betrekking tot dit onderwerp? En hoe willen we als aanbieder daarin worden gezien?

Dan komt een aantal kernzinnen op: recent zelf doorleefde en -genomen wetenschappelijke inzichten, ervaringsgerichte direct toepasbare oefeningen, dieper leren door zelf te ervaren, en niet in de laatste plaats: in het kleine zit het grote.

Het gaat ons om kwaliteit. Dat we als docenten met zes tot maximaal twaalf collegae te maken hebben, die we in de oefeningen nieuwsgierig kunnen maken wat ze in de kleine verschillen kunnen ervaren. Zelf. In hun hele lijf. Zodat ze dit optimaal gaan toepassen bij hun cliënten. Dat zij begrijpen waarom, wat en bij wie, zodat eventuele eigen aanpassingen makkelijk te bedenken en gegrond zijn.

Leer je bij ons in twee dagen hoe je met traumatische herinneringen in het lijf moet omgaan? Zeker. Behandeling van getraumatiseerde cliënten vraagt echter meer dan dat. Veel meer. Daarin is de zorgvuldigheid om gehechtheid en trauma uit elkaar te kunnen halen van groot belang; het vraagt immers een volledig andere behandeling. En hoe verhoudt traumatische gehechtheid zich tot beide? Bovendien: hoe ontvouw je een traumatische ervaring uit het lijf? En wellicht als belangrijkste: wat heb je te doen met je getraumatiseerde cliënt om een behandeling op te bouwen zodat de ervaring op iedere laag geïntegreerd kan worden? Daar spelen belangrijke factoren in mee die randvoorwaardelijk allereerst op orde moeten zijn.

Voor ons is van belang dat je de fasen niet alleen vanaf papier weet te bedenken maar dat je een traject kunt uitstippelen met je cliënt omdat je weet wat er nodig is om tot die integratie te komen. Met uiteraard besef van wat je daarin tegenkomt, ook van jezelf.

Er is meer voor nodig om je een specialist te noemen. Vinden wij. En daar staan we ook voor. Ben je dus bij ons na zes dagen intensieve training omtrent gehechtheid een specialist in ‘hechting binnen haptotherapie’? Nee. Wat we wél doen, is een curriculum bouwen dat haptotherapeuten voorbereidt op de groep mensen die zoveel zorgvuldigheid en kennis verdient. En daar hebben we verschrikkelijk veel plezier in.

Barbra Streisand zong het immers al zo mooi in het nummer ‘a piece of sky’: “The more I live – the more I learn – the more I learn – the more I realize – the less I know”.

Kijk wat we te bieden hebben op: https://www.2thepoint.life/aanbod/

De nascholing “Traumatische herinneringen en het lijf” voor haptotherapeuten heeft wederom 18 HTD punten gekregen van de VVH. Mooi nieuws!

Eveneens goed nieuws is dat ‘De opfrisser’ van deze nascholing eveneens geaccrediteerd is: hierover volgt nog een specifiek nieuwsbericht.

In deze nascholing komt de laatste state of the art wetenschap aan de orde met als belangrijke uitwerking; technieken die je direct in de praktijk kunt toepassen, zodat je trauma-toolkit wordt uitgebreid. (Verdere informatie: nascholing traumatische herinneringen en het lijf)

De cursus wordt op 23 en 24 mei gegeven en de locatie is onder voorbehoud in Huizen.

Mocht je je willen inschrijven, mail me: info@2thepoint.life.

Nieuwe data en locaties

De eerstvolgende nascholing van ‘Traumatische herinnering en het lijf’ start op woensdag 22 november en 29 november. De locatie bevindt zich vlakbij het station in Ermelo; COOZ ‘De Villa’, Stationsstraat 124, Ermelo.
Onder voorbehoud wordt op 24 en 25 januari een nascholing in Zoetermeer gegeven.

Docenten en kosten

De nascholing zal worden verzorgd door haptotherapeut en psycholoog Tanja vd Broek en psycholoog-NIP Jolan Roose. Beide zijn gespecialiseerd in trauma, traumatische gehechtheid en gehechtheid. Omdat ze beiden vanuit verschillende invalshoeken kijken, hopen ze bij benadering een bredere visie op traumatische herinneringen in het lijf te geven.

De kosten zullen 350,- euro incusief BTW bedragen, voor twee dagen inclusief koffie/thee en lunch. (Voor verdere informatie: info nascholing.)

Intervisiegroep

De vraag is inmiddels meerdere keren gesteld of een dergelijke nascholing bij een intervisiegroep gegeven kan worden. Dat is mogelijk. Bij minimale groepsgrootte van 8 therapeuten. Voor verder contact, mail gerust naar: info@2thepoint.life.

2thepoint heeft een tweede nascholing ‘Traumatische herinnering en het lijf’ achter de rug. Ik kijk er opnieuw en met vernieuwde verwondering op terug. Wat is het toch prachtig om mensen te ontmoeten in de context van krachtige inhoud.

Zo voelt het.

En ik ben echt even in mezelf aan het zoeken geweest wat het dan is, waarover ik zo verwonderd raak.

Het zit er bijvoorbeeld in, dat ik in mezelf voel – als psycholoog – dat de toekomst van traumabehandeling mede bij de haptotherapeuten zou moeten komen te liggen. Juist omdat ze er zoveel basisskills voor in huis hebben en die met gerichte specialistische skills kunnen uitbreiden. Gekoppeld aan de juiste technieken en wijze van zijn, word ik dan zo blij: ‘dit is wat er moet gebeuren!’

Het wonderschone van de haptotherapeuten die Evelien en ik steeds mogen ontmoeten in deze beide nascholingen, is dat zij allen – geen uitzondering – de wens hebben om diepgaand te ontdekken in zichzelf. Binnen de spannende inhoud die hen te wachten staat. Dat ontroert me en maakt me verwonderd.

Het wordt voor mij ook heel zichtbaar dat stevige, spannende en verhelderde inhoud – al dan niet praktisch vormgegeven in soms bekende oefeningen – onmiddellijk iets anders vraagt en verdiept. Werkelijke inhoud is belangrijk in dit proces. Het nodigt met precisie uit.

Terugvoelend kan ik niet anders zeggen dan dat deze nascholing nog in mijn lijf aanwezig is; in de glimlach die ik onder mijn huid voel. Dank jullie wel, voor een ieder die de inhoud en ons als docenten zo wilde ontmoeten. Verwonderingswaardig!

“Jullie zijn aan het pionieren”, omschreef één van onze collega’s die de nascholing ‘traumatische herinnering en het lijf’ volgde. Zo voelt het in zekere zin ook. Voor het daadwerkelijk effectief behandelen van een traumatische herinnering – laat staan een structureel door trauma beïnvloede gehechtheid – moet een aanvullende haptotherapeutische specialisatie worden ontwikkeld.

 

Disciplines

Meestal gebeurt dat niet vanuit één discipline maar uit meerdere. En het fijne is, er zijn al daadwerkelijk goede specialisten vanuit allerlei vakgebieden die zich bezighouden met traumatische herinneringen en zich bekommeren om de mensen die er dagelijks door worden bepaald.

2thepoint bestaat uit meerdere disciplines en wellicht komt er een moment dat aanvullende denkwijzen en wetenschap niet meer nodig zijn omdat de haptische specialisatie mbt traumatische herinneringen, traumatische hechting – zich onderscheidend van hechtingsproblematiek – in zichzelf bestaat. Maar tot die tijd hebben we te zoeken, vanuit ultieme nieuwsgierigheid, en ons te wenden tot de laatste ontwikkelingen op dit gebied.

 

Voorwaarden voor traumabehandeling

Want… Haptotherapie levert als geen ander de bouwstenen aan voor de voorwaarden om traumatische herinneringen te behandelen. Voorts is er specialistische kennis nodig om die behandeling ook daadwerkelijk toe te passen, leidend tot werkelijke integratie van de herinnering. Het lijf wordt dan niet meer gegijzeld, zoals Pat Ogden zo prachtig omschrijft.

Er klopt van alles aan: uiteraard de sensorimotor psychotherapie van Pat Ogden en Janina Fisher. Zij leunen niet alleen op zichzelf en hun therapeutische ervaring maar ook op de wetenschappelijke pilaren van Porges, Van der Kolk, Schore, Damasio, de helaas recent overleden Panksepp, en Kurtz (in 2011 overleden). Daarnaast is er de theoretische achtergrond waar Janina Fisher in haar boek ook heel helpend uit put: de Internal Family Systems Therapy (IFS) en EMDR. Bovendien ben ik recent ook gewezen op de “opstellingen op basis van meergenerationele psychotraumatologie” (OMPT) door Franz Ruppert. En zo wordt duidelijk dat er veel omgaat in de wereld van trauma en hun specialisten.

 

Sleutelbewaarder af…

Terug naar het pionieren… We betreden inderdaad een gebied dat zichzelf nog in de diepte moet definiëren. Letterlijk. Wat mooi en leuk. Dus hoe krijgen we die reeds bestaande kennis die we in handen hebben naar de bank en onder die handen? Hoe ontwikkelen we een werkelijk haptisch concept van traumatische herinnering, waarbij de zich zo razendsnel ontwikkelende wetenschap als prachtig fundament mag dienen?

We betreden dit gebied, met diverse mensen om ons heen. Waarom? Omdat de haptotherapie in staat is om de mens in al haar/zijn kwetsbaarheid te laten ervaren wat er in dat wijze lichaam gebeurt. En als dat lijf een sleutelbewaarder is van een traumatische herinnering (of zelfs meerdere), ligt het antwoord binnen dit vakgebied voor het oprapen. Dus: met de wetenschap in huis wanneer je als therapeut niet hertraumatiseert (door het schapenpaadje opnieuw af te lopen en iemand regelrecht in haar/zijn traumatische herinnering te zetten) en de kennis wat dan wél precies te doen, ligt er een prachtige wereld onder de handen te wachten. Die lijven zullen er ongelooflijk blij mee zijn om ‘sleutelbewaarder af’ te mogen zijn.

We hebben onze eerste nascholing gegeven en we kunnen zeggen: ‘De kop is er af’. Al was het maar om alle wijsheid die we vanuit het lijf hebben mogen ervaren. En daarmee was de eerste afgeronde nascholing van 2thepoint omtrent traumatische herinnering een feit.

Wat we hebben ontmoet, is een groep haptotherapeuten die niet alleen zeer geïnteresseerd was in het onderwerp maar er ook de nodige ervaring in had en kennis wilde delen wat eerder was opgedaan. Dat maakte de twee dagen voor ons uitdagend, waardevol en ontroerend.

Doordat de haptotherapeuten een onwaarschijnlijk vermogen hebben te voelen en dit vervolgens ook openlijk mee te nemen in de verbinding, was het mogelijk de oefeningen op een hoog niveau uit te voeren. Dat heeft gezorgd voor veel gewaarwording en waardevolle interventies.

Daarnaast hebben we ons gesteund geweten door de haptotherapeuten die we reeds kenden. Het was mooi om hen te mogen ontmoeten en zien in deze nascholing.

De analytische kop was er af en het vermogen tot herinnering in het lijf is door de twee dagen heen voelbaar waargenomen.

Afsluitend ligt de werkelijke uitdaging er voor 2thepoint om steeds verdergaander te ontwikkelen en te pionieren hoe traumaspecialisme vanuit de psychologie een bijdrage kan leveren in het vol tot stand komen van een eigen specialisatie vanuit de haptotherapie. 2thepoint vervlecht vanuit beide disciplines en zal actief doorgaan met dit proces.

Dank aan jullie, de mensen die ons lieten verwonderen. Wat heerlijk dat de kop er deze dagen af mocht.

Voor de nascholing van 2thepoint ‘Traumatische herinneringen en het lijf’ heeft de VVH 18 HTD accreditatiepunten toegekend.

Dat is goed nieuws. We kijken er dan ook naar uit om je te ontmoeten en de scholing te kunnen aanbieden. Naast de kennis die we aanbieden, zijn we ook benieuwd naar je vragen omtrent dit onderwerp en eventuele casuïstiek die jij inbrengt omdat die je heeft beziggehouden.

Ter herinnering geven wij door dat de nascholing 2 dagen beslaat. De volgende data bieden wij aan:

Meld je aan via de ‘meld je aan’ knop op de homepage of de scholingspagina.

Kosten: € 250,- (€ 302,50 inclusief BTW)

Om verder te lezen wat deze scholing je biedt, klik door naar: nascholing ‘traumatische herinneringen en het lijf’.

Nascholing

Onze nascholingen “traumatische herinneringen en het lijf” staan gepland (zie: nascholing ‘traumatische herinneringen en het lijf’ voor haptotherapeuten). Dat maakt me niet alleen enthousiast, het maakt ook dat ik één van de vele aspecten hiervan uit de laatste wetenschappelijke literatuur wil delen.

Er zijn veel factoren die van invloed zijn op trauma en haar impact: de ernst van de traumatische gebeurtenis zelf, leeftijd waarop die plaatsvond, door wie het slachtoffer is getraumatiseerd, in welke omstandigheden dat is gebeurd (bijv was er iemand in de buurt in de vorm van troost), enz.

 

Het verraad

Hierbij viel mijn oog op artikelen van Freyd die de theorie omtrent ‘betrayal trauma’ lanceerde (Freyd, 1991, 1994, 1996). Ik heb haar vrij vertaald naar ‘trauma van verraad’. Wat wil het geval? De relatie die het slachtoffer (van misbruik/mishandeling) met de dader heeft, is van groot belang (Freyd et al., 2007). Wat een kind nodig heeft, is een verzorger of ouder vol daadwerkelijke liefde, veiligheid en voedende grenzen. Wanneer die ouder/verzorger zich ontpopt als iemand die onveiligheid creëert en zelfs over seksuele of lichamelijke grenzen gaat, wordt de hechting met deze persoon verstoord. Immers, het kind heeft geen andere keuze dan in dat huishouden te blijven want het is afhankelijk. Tegelijkertijd betekent dat onveiligheid, pijn en verraad.

De andere dimensie waarop zij de impact van trauma bekijkt, is de mate waarin angst of regelrechte paniek wordt gecreëerd. Zo scoort sadistisch misbruik door de ouder/verzorger op zowel ‘sociaal verraad’ als ‘paniek’ hoog. Daardoor neemt de impact er van nog verder toe.

 

Geheugen

Slachtoffers van ‘betrayal trauma’ hebben soms andere kenmerken dan getraumatiseerden waarin geen sprake is van ‘het verraad’: 1) de duur van dissociatie (defensie waarin een veranderde bewustzijnstoestand ontstaat) hangt samen met veel schaamte, 2) ze vergeten meer van het trauma. Dat laatste lijkt verklaarbaar te zijn doordat de herinnering als het ware geïsoleerd wordt. De noodzaak is eenvoudig: het slachtoffer is afhankelijk van de dader. Dat betekent dat het slachtoffer niet kan riskeren om de situatie te berde te brengen. Een gebruikelijke reactie op misbruik/mishandeling door een buitenstaander is of de confrontatie aangaan of de betreffende figuur uit de weg gaan. Dat is in deze situatie onmogelijk (Freyd et al., 2007; Platt et al., 2013).

 

Trauma vs hechting

Dit is één van de redenen waarom Pat Ogden trauma en hechting uit elkaar trekt. Een éénmalige traumatische ervaring is afschuwelijk. Een traumatische ervaring waar de dader degene is waarvan je afhankelijk bent, brengt daarnaast hechtingsproblematiek met zich mee. Die wikkelt zich als een klimop om de ervaren trauma’s heen. Terwijl die trauma’s worden ervaren, is bij die ouder/verzorger geen mogelijkheid om troost te zoeken of je veilig te voelen. Dat maakt een belangrijk verschil met andere traumatische ervaringen.

 

Omgeving als bedreigend

Freyd heeft haar theorie doorgetrokken van personen die al dan niet veilig zijn naar omgevingen die onveilig kunnen zijn doordat er ‘verraad’ plaatsvindt (bijvoorbeeld in een (bedrijfs)cultuur waarin je niet spreekt over iemands kwalijke gedrag en daardoor  het slachtoffer links laat liggen of zelfs gaat pesten omdat zij/hij de code heeft doorbroken). Smith & Freyd (2013) observeren sterkere traumatische symptomen als de slachtoffers van seksueel misbruik die zich door een instelling of instituut – waar afhankelijkheid toe bestaat – verraden voelen.

 

Heling

Is er nog een zonnestraal aan het einde van de horizon? Gomez et al (2016) hebben beschreven hoe een helingsproces er uit kan zien. Daarbij gaan ze niet uit van ‘een gebroken bot’ dat ‘weer kan functioneren als nooit gebroken’. En terecht. Ze beschrijven hoe het ‘gevoel van zelf’ door ‘betrayal trauma’ in de jeugd sowieso niet goed tot stand komt. Heling heeft voor hen te maken met de ‘co-creatie’ van een heel mens: met pijn, kwetsuren, angst, groeimogelijkheden, kwaliteiten, afstand nemen, opnieuw willen verbinden enz.

Mooi gezegd. Wat minder makkelijk gedaan. En des te belangrijker het wel te leren, kunnen en doen.

In het staartje van de winter, op de drempel van de lente, staan onze eerste data voor de nascholing gepland:

“Traumatische herinneringen en het lijf”

Van trauma komt aan bod:

(Meer informatie over de inhoud, kosten en locatie van deze nascholing is te vinden op: nascholing ‘traumatische herinneringen en het lijf’ voor haptotherapeuten. De accreditatie is bij de VVH aangevraagd.)

 

Definiëring van trauma

Er lijkt een tegenstrijdige beweging op gang te zijn gekomen. Zoals Jessica Stern in een interview stelt: “Trauma wordt tegenwoordig zo ruim gedefinieerd, alsof we er allemaal dagelijks aan lijden.” (Interview is te lezen op: Interview Jessica Stern.) Tegelijkertijd worden belangrijke ervaringen van mensen niet herkend als traumatische herinneringen die leiden tot allerlei nare symptomen. Daarom besteedt onze nascholing precieze aandacht aan de definitie, de daaruit voortkomende defensies en een passende haptotherapeutische aanpak.

 

Gebeurtenissen

Er zijn evidente gebeurtenissen die voor traumatische herinneringen kunnen zorgen. In het recente nieuws komt het seksueel misbruik in de sportwereld vol aan het licht. Daarnaast zijn dreiging, een ander door geweld zien omkomen, enz., gebeurtenissen die op het netvlies staan als traumatiserend.

Maar soms zijn de situaties minder vanzelfsprekend. Zo kan ik me uit de praktijk een zojuist bevallen vrouw herinneren die meer dan drie liter bloed verloor, liggend op de gang; in shock gerakend. En een cliënt met een zware, epileptische aanval, die zijn leven instelde op het voorkomen van zo’n aanval die had gevoeld als doodgaan. Of de man met een hartaandoening die drie keer moest worden geopereerd, gedurende 9 uur, en alle keren bewust moest meemaken hoe zijn hart werd stilgezet.

Deze gebeurtenissen hebben mogelijk geleid tot specifieke defensies, met name in het lijf. Hier zullen we in de nascholing op ingaan, alsook wat de betekenis ervan is in relatie tot de behandeling.

 

De data

De nascholing betreft 2 dagen, waarbij gekozen kan worden voor:

De locatie wordt binnenkort bekend gemaakt. Vrijblijvend inschrijven kan inmiddels. Gebruik daarvoor de ‘meld je aan’-knop die op de homepage te vinden is.